Dostęp do zawartości strony jest możliwy tylko dla profesjonalistów związanych z medycyną lub obrotem wyrobami medycznymi.

3x testy

Zapewnienie jakości w radiologii

Autor:
Jarosław Starowicz, mgr inż.
Okiem inżyniera:
Bartłomiej Latocha

Testy kontroli jakości są podstawowym narzędziem w pracowni RTG służącym do zapewnienia wysokiego poziomu świadczonych usług medycznych. Wyróżniamy trzy grupy testów eksploatacyjnych: specjalistyczne, odbiorcze oraz podstawowe. Zasady ich

wykonywania są określone w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 12.12.2022 r. w sprawie testów eksploatacyjnych urządzeń radiologicznych i urządzeń pomocniczych (Dz. U. 2022 poz. 2759).

Testy odbiorcze RTG
To zestaw pomiarów wykonywanych przed pierwszym użyciem dla zastosowań klinicznych nowo zainstalowanego aparatu RTG. Przeprowadzane są również po naprawie urządzenia radiologicznego w zakresie, który wpływa na dawkę, jaką otrzymuje pacjent lub na jakość diagnostyczną uzyskiwanego obrazu. Testy wykonywane są przez osoby upoważnione przez kierownika jednostki ochrony zdrowia z udziałem przedstawicieli odpowiednio dostawcy lub podmiotu uprawnionego do instalowania, uruchamiania lub obsługi tych urządzeń. Podczas testów odbiorczych sprawdzeniu podlegają co najmniej:

  • kompletność i jednoznaczność oznaczeń oraz opisów na elementach urządzenia radiologicznego,
  • kompletność dokumentacji i specyfikacji technicznej urządzeń radiologicznych,
  • zgodność wartości zmierzonych lub odczytanych parametrów fizycznych urządzenia z wartościami określonymi w specyfikacji technicznej.

Testy specjalistyczne RTG
Są to cykliczne pomiary sprawdzające poprawność działania aparatów RTG w celu zapewnienia bezpieczeństwa pacjentom oraz personelowi. Testy specjalistyczne obejmują również monitory
medyczne stosowane do prezentacji obrazów medycznych. Wśród nich wyróżniamy monitory przeglądowe oraz opisowe. Te pierwsze służą do przeglądania obrazów medycznych w celach innych niż podjęcie decyzji klinicznych. Natomiast opisowe do opisów badań radiologicznych przez lekarzy radiologów lub inne upoważnione osoby. Testy wykonywane są wzorcowanym sprzętem pomiarowym w laboratorium akredytowane przez Polskie Centrum Akredytacji lub w uprawnionych podmiotach zgodnie z Prawem atomowym. Testy specjalistyczne należy wykonać również po przeprowadzeniu naprawy urządzenia radiologicznego i urządzenia pomocniczego w zakresie, który wpływa na dawkę, jaką otrzymuje pacjent lub na jakość diagnostyczną uzyskiwanego obrazu, przynajmniej w zakresie uzasadnionym specyfikacją wykonanej naprawy. Częstotliwość testów specjalistycznych RTG wynosi co najmniej raz na rok.

3. Testy podstawowe RTG
Podstawowym celem ich przeprowadzania jest weryfikacja poprawności działania urządzenia w okresie pomiędzy testami specjalistycznymi oraz identyfikacja czynników potencjalnie wpływających na jakość świadczonych usług. Testy podstawowe RTG mogą być wykonywane przez pracowników placówki medycznej upoważnionych do obsługi urządzeń radiologicznych lub przez inne osoby posiadające odpowiedni sprzęt (m.in. fantomy, multimetry RTG), wiedzę w zakresie przeprowadzania testów podstawowych RTG oraz upoważnienie przez kierownika jednostki. Częstotliwość wykonywania testów podstawowych uzależniona jest od typu aparatu RTG oraz od rodzaju poszczególnych parametrów fizycznych. ♦

Okiem inżyniera

Bartłomiej Latocha Consultronix

Jednym z najważniejszych aspektów instalacji stacjonarnych aparatów RTG jest prawidłowe zamontowanie poszczególnych elementów urządzenia w przestrzeni. Kąt padania wiązki promieniowania RTG na nośnik obrazu (detektor cyfrowy, kaseta radiograficzna, błona RTG), jest ważnym czynnikiem wpływającym na jakość otrzymanego obrazu. Korzystając z odpowiednich mierników oraz fantomów, zespół inżynierów jest w stanie zapewnić prostopadłą wiązkę promieniowania pomiędzy ogniskiem lampy RTG a środkiem nośnika obrazu umieszczonym zarówno w stole, jak i w ściance płucnej. Ostateczną kontrolą poprawności wykonania instalacji lub naprawy są testy specjalistyczne, tzw. odbiorcze. Ponieważ znamy wymagania prawne stawiane aparatom RTG, dlatego w trakcie interwencji serwisowych przykładamy dużą wagę do ich spełnienia. Dzięki zrealizowaniu powyższych warunków użytkownik podczas swojej pracy otrzymuje wysokiej jakości zdjęcia RTG. ♦

Autorzy
Jarosław Starowicz, mgr ...

RadioMed Centrum Laborat...

Okiem inżyniera
Bartłomiej Latocha

Consultronix

czytaj więcej
Bibliografia

1. Ustawa z dnia 29 listopada 2000 r. Prawo atomowe (tekst jednolity Dz. U. 2021, poz. 1941).

2. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 12.12.2022 r. w sprawie testów eksploatacyjnych urządzeń radiologicznych i urządzeń pomocniczych (Dz. U. 2022 poz. 2759).

3. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 11 stycznia 2023 r., w sprawie warunków bezpiecznego stosowania promieniowania jonizującego dla wszystkich rodzajów ekspozycji medycznej.

Okiem inżyniera

Bartłomiej Latocha Consultronix

Jednym z najważniejszych aspektów instalacji stacjonarnych aparatów RTG jest prawidłowe zamontowanie poszczególnych elementów urządzenia w przestrzeni. Kąt padania wiązki promieniowania RTG na nośnik obrazu (detektor cyfrowy, kaseta radiograficzna, błona RTG), jest ważnym czynnikiem wpływającym na jakość otrzymanego obrazu. Korzystając z odpowiednich mierników oraz fantomów, zespół inżynierów jest w stanie zapewnić prostopadłą wiązkę promieniowania pomiędzy ogniskiem lampy RTG a środkiem nośnika obrazu umieszczonym zarówno w stole, jak i w ściance płucnej. Ostateczną kontrolą poprawności wykonania instalacji lub naprawy są testy specjalistyczne, tzw. odbiorcze. Ponieważ znamy wymagania prawne stawiane aparatom RTG, dlatego w trakcie interwencji serwisowych przykładamy dużą wagę do ich spełnienia. Dzięki zrealizowaniu powyższych warunków użytkownik podczas swojej pracy otrzymuje wysokiej jakości zdjęcia RTG. ♦